Rechercher dans ce blog

jeudi 8 août 2019

Hai Cuộc Xuống Đường

Lời dẫn:
Trần Văn Lương là người thông thạo Hán Nôm, ông làm rất nhiều thơ chữ Hán. Nhưng khi làm thơ tiếng Việt, thơ ông vẫn trong sáng. Hoàn toàn vắng bóng những từ ngữ của cái ở đây tạm gọi là "tiếng Việt 1975".

Kính gửi đến quý vị trưởng thượng và quý anh chị con cóc cuối tuần.

Dạo:
         Người vì dân chủ đấu tranh,
Mình vì thắng một trận banh xuống đường!


Cóc cuối tuần:

    Hai Cuộc Xuống Đường

Đường phố rộng, người nen gần kín chỗ,
Dòng áo đen như nước đổ tràn sông,
Thấm loang dần khắp ngõ ngách Hồng Kông,
Chẳng ai bảo, nhưng ai lòng cũng hiểu.

Dân số chỉ tròm trèm chưa tám triệu,
Mà phần tư đã khứng chịu hy sinh,
Tạm quên đi giấc yên ổn thanh bình,
Vì dân chủ lao mình vào tranh đấu.

Dẫu biết sẽ bị "chúng" nghiền nát ngấu,
Vẫn kiên trì làm châu chấu đá xe.
Lũ côn đồ được nhà nước bao che,
Đã đứng sẵn rình chờ phe đối lập.

Đường chiến đấu dù chông gai tràn ngập,
Người người đều bất chấp mọi tai ương,
Từ luật sư, công chức đến tiểu thương...
Ngay tuổi trẻ cũng bỏ trường xuôi ngược.

Nhìn con lo việc nước,
Mẹ không đành cũng sánh bước kề bên,
Chống bọn tay sai vâng lệnh bề trên 
Muốn đặt ách độc tài lên thành phố.

Luật dẫn độ tuy tạm thời xếp xó,
Nhưng Bắc Kinh nào chịu bỏ qua cho.
Dân Hồng Kông vì dân chủ tự do,
Quyết gánh chịu rủi ro dù sớm muộn.
                            x
                       x        x
Người tỵ nạn khẽ buông tờ báo xuống,
Nghe trong lòng cuồn cuộn nỗi xót xa.
Nhìn dân người lại nghĩ đến dân ta,
Mà nhỏ lệ thương quê nhà bạc phước.

Buồn nhớ lại chuyện ít lâu về trước,
Vừa nghe tin người trong nước sục sôi,
Lầm tưởng cây hy vọng đã đâm chồi,
Nên xớn xác vội tươi cười hớn hở.

Dân Việt túa ra đường như vỡ chợ,
Hung hăng tày bầy ngựa dữ sút cương, 
Nổ giòn hơn đại bác ở sa trường,
Nhảy nhót tựa đang phát cuồng phát nhiệt.

Đàn thiếu nữ ngực cởi trần la hét,
Đám thanh niên gào thét chạy lăng quăng.
Nhìn thấy ai cũng "sát khí đằng đằng",
Mừng tự hỏi phải chăng đà đến lúc?

Phải chăng đã đến giờ dân bất phục,
Vì nghe lời thúc giục của lương tâm,
Vì ngấy trò phải giả điếc giả câm,
Hay vì bởi một nguyên nhân nào khác?

Có phải tại lũ cầm quyền bạc ác,
Xuất cảng dân đen đi các nước ngoài,
Trai cu li, gái bán xác miệt mài,
Còn hay mất, chẳng ai thèm hay biết?

Có phải tại giặc Tàu làm cá chết,
Giết ngư dân, đầu độc hết môi trường,
Mà bạo quyền, vốn hèn nhát bất lương,
Chẳng dám nói Chệt bồi thường thiệt hại?

Có phải tại bầy đảng viên vô lại
Cướp đất đai, của cải... của toàn dân,
Chiếm ngay luôn chốn thờ phượng thánh thần,
San bằng cả mộ phần người quá cố?

Có phải tại Vẹm bán dần lãnh thổ,
Để Tàu phù vào xóa sổ dân ta,
Dù bao người quyết đổ máu mình ra,
Mong cứu vớt mảnh sơn hà ngày trước?

Có phải tại đám cướp ngày tai ngược,
Bắt những người yêu nước chịu hàm oan,
Chịu giam cầm, chịu hành hạ dã man,
Đau đớn kiếp lầm than trong ngục tối?

Một câu hỏi kéo theo ngàn câu hỏi,
Càng đoán mò lại càng rối ren thêm.
Đám đông kia tựa ánh chớp qua thềm,
Vừa thấy đó, bỗng nhiên liền mất hút.

Người bẽn lẽn, biết ngay mình mừng hụt,
Giấc mơ đang trứng nước vụt tan tành.
Dân xuống đường, nào phải để đấu tranh,
Chỉ vì thắng một trận banh, Trời ạ!
                           x
                       x        x
Công dựng nước mấy ngàn năm vất vả,
Giờ đây đành tất cả thả trôi sông.
Những tiền nhân của dòng giống Lạc Hồng,
Nay chắc hẳn nát lòng nơi tiên giới.

Nếu dân Việt không cùng nhau quật khởi,
Mải tranh giành chút quyền lợi cỏn con,
Và chẳng màng đến vận mệnh nước non,
Ngày diệt chủng ắt chẳng còn xa nữa.

Đêm vơi đà quá nửa,
Đau lòng nhìn đốm lửa tắt trời xa.
               Trần Văn Lương
                  Cali, 8/2019

__._,_.___

Posted by: "Luong V. Tran" <tran1232@yahoo.com>

samedi 12 janvier 2019

Mày Lại Về "Ăn Tết"

Lời dẫn:
Trần Văn Lương là người thông thạo Hán Nôm, ông làm rất nhiều thơ chữ Hán. Nhưng khi làm thơ tiếng Việt, thơ ông vẫn trong sáng. Hoàn toàn vắng bóng những từ ngữ của cái ở đây tạm gọi là "tiếng Việt 1975".

Dạo:

     Giang san đã bán cho Tàu,
Người về "ăn Tết" có đau tấc lòng?


Cóc cuối tuần:

Mày Lại Về "Ăn Tết"

(Mượn lời người còn kẹt lại VN nói với đứa bạn đã từng vượt biên và đã từng mang danh "tỵ nạn")

Tao mới biết mày luôn về "ăn Tết",
Nhưng mày hằng trốn biệt chẳng tìm tao,
Vì ngại tao túm áo hỏi tại sao
Mày không nghĩ đến đồng bào đất nước.

Hãy nhớ lại vài chục năm về trước,
Khi Việt nam vừa được Mỹ bang giao,
Mày đã quên lời thề thốt đêm nao,
Vội lén lút xé rào về "ăn Tết".

Tao bắt gặp, mày bèn thề sống chết,
Rằng về đây, cương quyết chỉ một lần,
Mục đích là để thăm viếng người thân,
Và cải táng mộ phần cho bố mẹ.

Nhìn mắt mày rưng lệ,
Tao phân vân rồi khe khẽ mủi lòng,
Thầm nghĩ ai chưa quên hẳn giống dòng,
Ắt còn có chút gì không đến nỗi.

Sau lần đó, mỗi thằng đi một lối,
Tưởng mày đà biết nghĩ tới quê cha,
Có ngờ đâu những lời nói thiết tha
Ngày xưa đó hóa ra là láo hết.

Tao đau lòng được biết,
Bấy lâu nay, hễ Tết đến Xuân về,
Mày hầu bao rủng rỉnh ghé "thăm quê",
Lo đàn đúm hả hê không biết mệt.

Tao nghe nói, có năm gần trước Tết,
Mày lên đồ lính trận thiệt oai phong,
Xuống Bolsa, hùng dũng giữa đám đông,
Hô chống Cộng, trông vô cùng lẫm liệt.

Nhưng sau đó, khi Sài Gòn đón Tết,
Bỗng có mày về lê lết ăn chơi,
Sáng la cà, chiều du hí khắp nơi,
Thỉnh thoảng lại giở trò chơi "từ thiện".

Đám bè bạn xưa theo mày vượt biển,
Đã lắm thằng giờ hiện ở nơi đây,
Cùng mày luôn họp thành lũ thành bầy,
Đêm trác táng, ngày no say "thoải mái".

Tao nhớ mãi, lần đầu mày trở lại,
Mày vẫn còn ái ngại một vài phân,
Nhưng ngày nay mày ắt đã quen dần
Nên mặt mũi càng câng câng vênh váo,

Khác hẳn lúc năm xưa mày đã bảo,
Chỉ về đây để báo hiếu mẹ cha,
Nhân tiện thăm bè bạn với thăm nhà,
Trước khi phải rời xa quê mãi mãi.

Mày xui xẻo giờ bị tao gặp phải,
Chẳng sượng sùng, còn lải nhải biện minh,
Nào đi xa nên nhớ quá quê mình,
Nào tiếng gọi gia đình không dám cãi!

Mày có biết khi xênh xang trở lại,
Mày vô tình đã làm hại quê hương,
Đã góp phần nuôi dưỡng bọn bất lương,
Đưa đất nước vào con đường hủy diệt.

Chuyện quá khứ mày đà quên hết tiệt,
Quên vợ con mày chết ở Biển Đông,
Quên những ngày trại tỵ nạn long đong
Khúm núm sợ phật lòng thằng gác Thái.

Tao chỉ hỏi lần này rồi mãi mãi
Quyết sẽ không gặp lại bản mặt mày,
Đứa chối từ thân phận để về đây
Đạp lên nỗi đắng cay toàn dân Việt.

Mày có thấy thường dân bị đánh giết,
Khách trên đường chỉ liếc mắt rồi thôi,
Vẫn thản nhiên, vẫn phớt tỉnh nói cười,
Nhân tính của người thời nay thế đó!

Mày có thấy bầy công an cán bộ
Bắt con dân yêu nước bỏ vô tù,
Bao nhà nông tài sản bị tịch thu
Chỉ còn biết ngậm căm thù, nuốt lệ?

Mày có thấy đám đầu xanh tuổi trẻ,
Trai rạc rài chẳng kể đến ngày mai,
Gái bán rao trinh tiết tận nước ngoài?
Đấy, hy vọng cùng tương lai nước Việt!

Mày có thấy năm nay về "ăn Tết",
Bắc đến Nam, nhốn nháo Chệt đầy đường,
Trong lòng mày có thoáng chút buồn thương
Cho vận mệnh của quê hương đất nước?

Hay mày vẫn còn vênh vang như trước,
Kệ quê nhà, miễn mày được vui chơi,
Được rượu chè cùng trai gái thảnh thơi,
Mặc nước mất vào tay người dị tộc?        

                          x
                      x       x

         Thêm một lần Bắc thuộc,
Leo lét buồn ánh đuốc giữa đêm đen.

                Trần Văn Lương
                   Cali, 1/2019
























samedi 29 décembre 2018

@ artificial intelligence




English
artificial intelligence
Français
intelligence artificielle
中文
nhân công trí năng
tiếng Việt
trí tuệ nhân tạo
tiếng Việt
(đề nghị khác)
trí khôn nhân tạo
ghi chú


Xem thêm: từ vị tiếng Việt Internet

































@ big data




English
big data
Français
big data, mégadonnées
中文
cự lượng tư liệu , đại số cứ
tiếng Việt

tiếng Việt
(đề nghị khác)
dữ kiện khổng lồ
ghi chú



Xem thêm: từ vị tiếng Việt Internet



























@ algorithm



English
algorithm
Français
algorithme
中文
toán pháp , kế toán trình tự
tiếng Việt
thuật toán, giải thuật
tiếng Việt
(đề nghị khác)
quy tính
ghi chú


Xem thêm: từ vị tiếng Việt Internet





















jeudi 27 décembre 2018

gạo thơm, chả giò và phở



Ở Paris từ hơn ba chục năm nay, vào các siêu thị của Tàu, hầu như không còn thấy ghi tiếng Việt nữa. Chỉ toàn là tiếng Pháp và tiếng Hoa thôi.

Vài năm sau 1975, những siêu thị Tàu lan tràn như nấm. Lớn nhất là Tang Frères và Paris Stores. Cái tiệm bán thực phẩm kì cựu cho người Việt ở Place Maubert bị đè bẹp thảm thương, chỉ còn là hai căn nhà trệt, khách cũ lèo tèo.

Trong mấy năm đầu sau 1975, thực phẩm, rau trái... trong những tiệm Tàu còn ghi tiếng Việt. Nhưng người ta để ý thấy những từ ngữ tiếng Việt ở đây đã bắt đầu theo lối XHCN rồi. Chẳng hạn, người mua đọc "Gạo thơm cao cấp" thay vì "Gạo thơm thượng hảo hạng" như ở Sài Gòn xưa.




Nhưng sau đó,  không kèn không trống, những bảng ghi tên hoặc chỉ dẫn bằng tiếng Việt bỗng biến đi đâu hết. Tình trạng, cho đến năm nay 2018, vẫn y như vậy: chỉ thấy ghi tiếng Hoa và tiếng Pháp.

Ấy thế mà hôm nay, theo bà xã mua thức ăn cho ngày lễ cuối năm (Saint-Sylvestre), tôi bỗng ngạc nhiên thấy rất nhiều người Pháp lăng xăng chỉ trỏ chọn lựa những bịch chả giò. 


Nhìn sơ qua, có đến cả chục nhãn hiệu khác nhau. Có điều đáng chú ý là, trên những bịch chả giò này, đều có đề tiếng Việt hẳn hoi, chẳng hạn: "Nems au poulet".

Hà hà, mấy chữ Tàu, chắc các ông tây bà đầm ít ai hiểu!

Chợt nhớ vào khoảng mấy năm gần đây, hình như mấy quán ăn Tàu có phần không đông khách so với những tiệm ăn món Việt. Mà người ta cũng nhận thấy trên cửa kính vào các quán ăn Tàu bây giờ đều dán bảng với chữ "Phở" to tướng. Các bạn thử bước vào xem: Ta, Tây và Tàu ở trong đó đang húp phở sùm sụp, với đủ cả hành, ngò và ớt. 





















Lời bàn Tiếng Việt

Từ 1975 trở đi, tiếng Việt bị tiếng Tàu lấn áp, không phải riêng trong nước thôi, mà còn lan tràn ra ngoài nước, nơi có nhiều người Việt sinh sống.

Nhưng về các món ăn, người Tàu vẫn phải dùng tiếng Việt. Vì nhiều món ăn của người mình được ưa chuộng hơn các món Tàu, và khách sành ăn chỉ biết đến tên qua trung gian tiếng Việt.



Bánh mì sandwich kiểu Việt Nam, bò bún, nem, phở... làm giàu bộn bạc cho người Tàu khắp nơi trên thế giới.



Nguyễn Trãi, Quốc Âm Thi Tập



[bài 22] (Ngôn chí 21/21)
Chẳng hay rắp rắp đã bốn mươi,
Ngày tháng bằng thoi một phút cười.
Thế sự người no ổi tiết bảy,
Nhân tình ai ỏ cúc mồng mười.
Thuyền chèo đêm nguyệt sông biếc,
Cây đến ngày xuân lá tươi.
Phú quý chẳng tham thanh tựa nước,
Lòng nào vạy mỗ hơi hơi.


Chú thích

(022.4) : <từ cổ> quan tâm đến, đoái đến (xem J. F. M. Génibrel ỏ: dédaigner, ne faire aucun cas de). 

 
Ngẫm ngợi

Nguyễn Trãi (1380-1442) lên 40 tuổi năm 1420, tham gia cuộc kháng chiến chống quân Minh, dưới quyền lãnh đạo của Bình Định Vương Lê Lợi trong 10 năm trời (1418-1427), đưa đến thành công. Nguyễn Trãi là người viết bài Bình Ngô đại cáo
(...)
Vì họ Hồ chính sự phiền hà, để trong nước nhân dân oán hận. Quân cường Minh đã thừa cơ tứ ngược, bọn gian tà còn bán nước cầu vinh. Nướng dân đen trên ngọn lửa hung tàn, vùi con đỏ xuống dưới hầm tai vạ. Chước dối đủ muôn nghìn khoé, ác chứa ngót hai mươi năm. Bại nhân nghĩa nát cả càn khôn, nặng khóa liễm vét không sơn trạch. Nào lên rừng đào mỏ, nào xuống biển mò châu; nào hố bẫy hươu đen, nào lưới dò chim trả. Tàn hại cả côn trùng thảo mộc, nheo nhóc thay! quan quả điên liên! Kẻ há miệng, đứa nhe răng, máu mỡ bấy no nê chưa chán. Nay xây nhà, mai đắp đất, chân tay nào phục dịch cho vừa. Nặng nề về những nỗi phu phen, bắt bớ mất cả nghề canh cửi.
Ðộc ác thay! trúc rừng không ghi hết tội,
Dơ bẩn thay! nước bể khôn rửa sạch mùi,
Lẽ nào trời đất tha cho; ai bảo thần nhân nhịn được.